"η κρινόμενη δομική ιδιοτυπία του ΣΥΡΙΖΑ Π-Σ"

Τάσσος Ν. Δίκας

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ  Η ΑΝΑΔΡΟΜΗ

Θεσμοθετημένες τάσεις, ομάδες

και παράλληλες δομές

Οκτώ χρόνια πριν, τον Οκτώβριο του 2016, έγραψα το άρθρο - ανάλυση:"Η ιδιαιτερότητα του ΣΥΡΙΖΑ: Aπό το χθες στο αύριο". Τις απόψεις εκείνες συνοπτικά διατύπωσα από το βήμα του 2ου Συνεδρίου του ΣΥΡΙΖΑ (Οκτώβριος 2016)

-Διαπίστωνα στο κεφάλαιο 7 -"Tο συμμετοχικό εργαστήρι πολιτικής", ότι oι τάσεις, αντικειμενικά, δεν μπόρεσαν να συνεισφέρουν ως όφειλαν (με θεωρητικές επεξεργασίες, ειδικές ανοικτές συζητήσεις και άλλες ανοικτές πρωτοβουλίες, να «δικαιολογήσουν» την έννοια του ρεύματος) με παράλληλη αποσαφήνιση και εμπλουτισμό ενός πολιτικού προβληματισμού ερμηνείας της πολιτικής ιδιαιτερότητας (αλλά και αντιφατικότητας) που ιστορικά «έλαχε» στον ΣΥΡΙΖΑ ως κόμμα της ευρωπαϊκής αριστεράς να κληθεί αφετηριακά να κυβερνήσει μέσα σ ένα πρωτοφανές ιδιαίτερο από κάθε σκοπιά περιβάλλον (μνημόνια) .

Τον ρόλο αυτό σε κάποιο βαθμό το έπαιξε (και σωστά) το Ινστιτούτο Νίκος Πουλαντζάς.

-Eκτιμούσα ότι οι τάσεις (ως μη ολοκληρωμένες ιδεολογικοπολιτικές σφαιρικότητες) δεν υποβοηθούν την δυναμική ανοικτού κόμματος εσωτερικά (προς τα μέλη και από τα μέλη), αλλά ούτε και στην εξωστρέφεια του ΣΥΡΙΖΑ προς τους πολίτες, ιδιαίτερα όσων αποτελούν το εκλογικό του στήριγμα και που εξ ορισμού αποτελούν το πλέον κοντινό του ακροατήριο.

-Επεσήμανα ότι αναπόδραστα -πέρα από καλές προθέσεις- ενέχουν μέσα τους το στοιχείο του μηχανισμού που αποτελεί ξεπερασμένη αντίληψη πολιτικής λειτουργίας ισοτίμων πολιτών-μελών.

-Διευκρίνιζα ότι το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι η ύπαρξή τους γίνεται περισσότερο αισθητή όσο ανεβαίνει κανείς τα υφιστάμενα οργανωτικά του κλιμάκια. Αντίθετα, είναι αδιάφορα είτε και «ενοχλητικά» για το ευρύ σώμα των υποστηρικτών και των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ.

-Τόνιζα ότι αντικειμενικά -και πέρα από προθέσεις- δημιουργούνται ιδιότυπες εσωτερικότητες που δεν υποβοηθούν στην όσμωση όλων των μελών σε όλα τα επίπεδα ισόρροπα ανεξαρτήτων «εσωτερικής» τοποθέτησης και ότι αντίθετα δημιουργείται μία ομαδοποιημένη συνύπαρξη επί μέρους μηχανισμών εκλογικών -και όχι μόνον- που πολλές φορές είχαν παλαιότερα προσδιοριστεί και ως “κόμματα” μέσα στο κόμμα…

50 χρόνια μετά τους δύο «Αττίλες». Γιατί μας επιβλήθηκε η Χούντα; Και γιατί την απέσυραν;

 

του Γιάννη Ραχιώτη*

Για να απαντήσουμε θα πρέπει πρώτα να απαντήσουμε δύο επιμέρους ερωτήματα:

Ερώτημα 1ο: Ποιος μπορούσε να επιβάλλει χούντα στην Ελλάδα το 1967;

Η Χούντα προφανώς δεν έγινε επειδή μια μέρα «ολίγοι άφρονες αξιωματικοί» συνεδρίασαν και αποφάσισαν να μας κυβερνήσουν αυτοί, αντί των κυβερνήσεων που μας επέβαλαν οι Αμερικανοί από το 1947. Ούτε γιατί κινήθηκαν γρηγορότερα από τους προϊσταμένους τους στρατηγούς. Τα πράγματα συνήθως δε γίνονται έτσι. Τα στρατιωτικά πραξικοπήματα γίνονται κατά κανόνα για να επιλυθούν ζητήματα που δε μπορούσαν να λυθούν διαφορετικά, πχ για την ανατροπή μιας μη ελεγχόμενης κυβέρνησης που δεν μπορεί να «πέσει» με ηπιότερο τρόπο ή για την υλοποίηση στόχων που καμία κυβέρνηση με στοιχειώδες λαϊκό έρεισμα δεν θα δεχόταν να υλοποιήσει. Σίγουρα δε μπορούσε να γίνει πραξικόπημα … τυχαία, σε μια χώρα της πρώτης, τότε, γραμμής της Δύσης που βρισκόταν υπό άμεσο αμερικανικό έλεγχο σε όλα τα επίπεδα. Ούτε έγινε για να επιβληθεί μια μερίδα της αστικής τάξης πάνω σε κάποια άλλη όπως, καθόλου αφελώς, ισχυρίζεται η ηγεσία του σύγχρονου ΚΚΕ βάζοντας και αυτή το λιθαράκι της στον αναδρομικό εξαγνισμό της αμερικανικής πολιτικής στη χώρα μας. Κανείς δεν αντιλήφθηκε κάποια ομάδα αστών να κυριαρχεί πάνω σε κάποια άλλη μέσω της Χούντας, ή έστω να αποκτάει ειδικά προνόμια. Κανένα μέλος της αστικής τάξης δεν έπαθε τίποτα καμία διάκριση δεν επιβλήθηκε σε κάποιο μέρος του κεφαλαίου. Οι μόνοι που είχαν ειδική στήριξη ήταν οι αμερικανοί και ελληνοαμερικανοί «επενδυτές». Αυτό όμως παραπέμπει σε έλεγχο της Χούντας από τις ΗΠΑ και όχι σε κάποια νίκη των ελληνοαμερικανών σε κάποιο «ενδοαστικό» ανταγωνισμό.

Πώς προέκυψε και πού οδηγείται η κρίση Μητσοτάκη – Μαρινάκη;

Η μήνυση της Μαρέβας, η γέφυρα Βορίδη και η αλλαγή εν πτήσει με «πρόσωπο από την παράταξη»

« …Ο κ. Μητσοτάκης διακρίνεται από μια αριστοκρατικού τύπου αντίληψη για την πολιτική. Πιστεύει ότι αυτός και οι συνεργάτες του κατέχουν την απόλυτη αλήθεια, ότι ο ίδιος υπερίπταται των πάντων, ότι είναι ο καλύτερος και μόνος εγγυητής των εθνικών και λαϊκών συμφερόντων και απαιτεί από όλους να τον υπηρετούν αδιαμαρτύρητα, να προσφέρουν ην και ύδωρ, χωρίς ενστάσεις και αμφισβητήσεις, ωσάν να πρόκειται για αδιαμφισβήτητο, σχεδόν ελέω Θεού, μονάρχη. Εμφανώς πια έχει αλλεργία στην κριτική, δεν αναγνωρίζει στα μέσα ενημέρωσης το δικαίωμα να ελέγχουν την εξουσία, να ερευνούν και να αποκαλύπτουν τα κακώς κείμενα, δεν φαντάζεται καν ότι εκεί έξω μπορεί να υπάρχουν μη εξαγοράσιμοι δημοσιογράφοι, που δεν διεκδικούν τίποτε άλλο πέρα από την ελευθερία τους να εργάζονται απερίσπαστοι»

Αντώνης Καρακούσης, -«Το Βήμα της Κυριακής».

Στις Δημοκρατίες δεν αρέσει να εμπλέκονται στις λειτουργίες τους δυο κατηγορίες εξωτερικών παραγόντων: οι ένστολοι και τα φουσκωμένα πορτοφόλια. Συνιστά πολιτική ανωμαλία να απειλούνται εκλεγμένες κυβερνήσεις από γαλονάδες ή ισχυρούς του χρήματος.

Στην Ελλάδα το πρώτο ήταν στη μόδα αμέσως μετά τον εμφύλιο και κατέληξε στην τραγωδία της δικτατορίας. Το δεύτερο είναι σπορ της μεταπολιτευτικής περιόδου και οδήγησε σε ανατροπή εκλεγμένου Πρωθυπουργού το 1993. Παρότι εξελήφθη ως Νέμεση: το ίδιο είχε κάνει ο ανατραπείς με άλλον, πιο εκλεγμένο, Πρωθυπουργό το 1965 – και επιπλέον το κόμμα που έχασε την κυβέρνηση επιβράβευσε τον ανατροπέα!

Η γένεση και οι όροι διαμόρφωσης της εργατικής τάξης (14ος-15ος αιώνας)

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ΚΟΜΕΠ: 2000 Τεύχος 2

Η ΓΕΝΕΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΟΡΟΙ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ (14ος – 15ος ΑΙΩΝΑΣ)

της Δώρας Μόσχου

Υπάρχει η συνήθεια – τόσο στο επίπεδο της ιστορίας που διδάσκεται στη Μέση κυρίως Εκπαίδευση (και που, εν μέρει, συντελεί στη διαμόρφωση απόψεων για το ιστορικό γίγνεσθαι στο μη «ειδικό» κοινό), όσο και στο επίπεδο μιας ευρύτερης, πιο «λαϊκής», θα τολμούσαμε να πούμε, αντίληψης για την ιστορία – να θεωρείται η εποχή της Αναγέννησης (14ος – 15ος αιώνας) σαν μια από τις ευτυχέστερες στην ιστορία της ανθρωπότητας. Η αναδημιουργία ή η τόνωση των δραστηριοτήτων των πόλεων, η αναζωογόνηση της οικονομίας με την άνθιση του εμπορίου και της βιοτεχνίας, η συνακόλουθη άνθιση των γραμμάτων και των τεχνών, ένας πολύχρωμος νέος κόσμος που γεννιέται μέσα από το ζόφο του Μεσαίωνα και που επανα-ανακαλύπτει τις χαρές της ζωής, όλα αυτά είναι στοιχεία που συναρτώνται στο νου οποιουδήποτε μελετητή της ιστορίας με τον όρο Αναγέννηση. Και, βέβαια, κανείς δε μπορεί να ισχυριστεί ότι τα στοιχεία αυτά δεν περιγράφουν μια πραγματικότητα της εποχής. Για να είμαστε όμως ακριβέστεροι: μια από τις πραγματικότητες και όχι την πραγματικότητα. Και τούτο γιατί όλα αυτά τα αναγεννητικά στοιχεία συνδέονται με την έντονη παρουσία στο ιστορικό προσκήνιο της διαμορφούμενης και ανερχόμενης την εποχή εκείνη αστικής τάξης. Δεν είναι όμως σε θέση να περιγράψουν τους όρους γέννησης, διαμόρφωσης και εξέλιξης (και, πολύ λιγότερο, τις συνθήκες ζωής) της ιστορικά αντίπαλης τάξης των αστών, της εργατικής τάξης, που γεννιέται μαζί τους.

Δεν είναι εξίσου φωτεινή η εικόνα των φύτρων της εργατικής τάξης εκείνη την εποχή. Αφού αναφερθήκαμε στην Αναγέννηση, ας μας επιτραπεί η χρήση ενός παραδείγματος από το χώρο των εικαστικών τεχνών. Η ζωή των αστών μπορεί θαυμάσια να αποδοθεί με τα χρώματα του Ραφαήλ. Η ζωή όμως των λαϊκών στρωμάτων, των μη κατεχόντων μέσα παραγωγής, αποδίδεται πολύ καλύτερα με τα ζοφερά χρώματα του μεταγενέστερου οπωσδήποτε Τιτσιάνο.

Anton Pannekoek: Η ισχύς των τάξεων

Η ισχύς των τάξεων (1936)

[Πηγή: International Council Correspondence, Vol. II (1935-1936), No 6 (May 1936), p. 1-7, με ψευδώνυμο John Harper. Πηγή: Association Anton Pannekoek Archives]

Μετάφραση από τα αγγλικά: Γ. Παπαπαναγιώτου

Η ισχύς της αστικής τάξης είναι τεράστια. Ποτέ στην ιστορία δεν υπήρξε άρχουσα τάξη με τόση ισχύ.

Πρώτα απ’ όλα, η ισχύς τους είναι η δύναμη του χρήματος. Όλα τα πλούτη του κόσμου είναι δικά τους, και το σύγχρονο κεφάλαιο, που έχει παραχθεί από τον ακατάπαυστο μόχθο εκατομμυρίων εργαζομένων, ξεπερνάει όλα τα πλούτη του παλιού κόσμου. Η υπεραξία συσσωρεύεται κατά ένα μέρος σε ακόμη μεγαλύτερο και σε νέο κεφάλαιο· κατά ένα άλλο μέρος δαπανάται από τους καπιταλιστές. Πληρώνουν υπηρέτες ως υπηρετικό προσωπικό τους· πληρώνουν, όμως, και ανθρώπους για να προστατεύουν την εξουσία τους και την κυριαρχική τους θέση στην κοινωνία. Όλα μπορούν να αγοραστούν με το χρήμα στον καπιταλισμό· οι μυώνες και τα μυαλά, όπως και η αγάπη και η τιμή, όλα έχουν γίνει εμπορεύσιμα αγαθά. Ο Τζον Ντ. Ροκφέλλερ ο πατέρας έλεγε: «Δεν υπάρχει κανείς που να μην μπορεί να αγοραστεί, αρκεί να ξέρεις ποια είναι η τιμή του». Αυτή η δήλωση μπορεί να μην είναι απόλυτα σωστή, δείχνει, όμως, τον τρόπο με τον οποίο οι καπιταλιστές βλέπουν τον κόσμο.

Οι καπιταλιστές μισθώνουν νεαρούς προλετάριους ως προσωπικό ασφαλείας. Με τον ίδιο τρόπου που πληρώνουν ιδιωτικούς αστυνομικούς ενάντια σε απεργούς, σε καιρούς μεγαλύτερου κινδύνου οργανώνουν ολόκληρους στρατούς από εθελοντές, εξοπλισμένους με τα καλύτερα σύγχρονα όπλα, καλοταϊσμένους και καλοπληρωμένους, για να υπερασπιστούν το ιερό και απαραβίαστο καπιταλιστικό τους καθεστώς.

Εξοπλιστικές διαβεβαιώσεις και βαθύτερη εμπλοκή στον πόλεμο της Ουκρανίας

ΑΠΟ ΣΙΜΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ 

Νέες παρτίδες οπλισμού προς Ουκρανία ετοιμάζει η κυβέρνηση, θέμα που αναμένεται να συζητηθεί σήμερα σε συνεδρίαση στη Βουλή της Ειδικής Διαρκούς Επιτροπής Εξοπλιστικών Προγραμμάτων και Συμβάσεων.

Σύμφωνα με πληροφορίες, στη συνεδρίαση θα συζητηθούν τα θέματα της απόκτησης, από την Αεροπορία Στρατού, των 35 νέων ελικοπτέρων UH-60M «Blackhawk» και της αγοράς από την Τσεχία χιλιάδων οβίδων πυροβολικού των 155 mm, τα οποία στη συνέχεια θα δώσει στην Ουκρανία.

Ενδεικτικό και της τεράστιας ποσότητας πυρομαχικών που στέλνεται είναι το ότι αυτά αναμένεται να πωληθούν έναντι 280 εκατομμυρίων ευρώ, με την κυβέρνηση να στέλνει όλο και μεγαλύτερες ποσότητες και πιο αναβαθμισμένα και επικίνδυνα οπλικά συστήματα στην πρώτη γραμμή του ιμπεριαλιστικού πολέμου, ρίχνοντας λάδι στη φωτιά, βάζοντας ακόμα παραμέσα τον λαό στο στόχαστρο των αντίπαλων ιμπεριαλιστικών κέντρων.

Θυμίζουμε ότι σε διμερές επίπεδο η κυβέρνηση έχει ήδη παραχωρήσει στο Κίεβο δεκάδες χιλιάδες βλήματα και άλλο πολεμικό υλικό, ενώ ενημέρωσε την ΕΕ ότι το 2024 μπορεί να πουλήσει με διακρατικές συμφωνίες στην Τσεχία (που με τη σειρά της τα προωθεί στην Ουκρανία): 2.000 ρουκέτες αέρος — εδάφους των 5 ιντσών, 180 ρουκέτες αέρος — εδάφους 2,75 ιντσών, 90.000 βλήματα των 90 χιλιοστών (για αντιαρματική και αντιαεροπορική άμυνα), 4 εκατ. σφαίρες για τυφέκια και πολυβόλα διαστάσεων 7,62 x 54 χιλιοστών και, τέλος, 70 πυροβόλα Μ‑114Α1 που βάλλουν με βλήματα των 155 χιλιοστών.